استفاده از تهویه مطبوع در بسیاری از اماکن جز لاینفک زندگی شده است. در واقع افرادی هستند که حتی تصور زندگی بدون تهویه مطبوع برایشان غیرممکن است،‌آن ها در اتاق هایشان،‌محل کار،‌ماشین،‌سینما و تقریبا هر جایی نیاز به این سیستم دارند.

  • بطور کلی نیاز ما به سیستم تهویه مطبوع به این علت است که هوای محیط بسیار گرم است. درست است،‌این یکی از دلایل اصلی است ،‌چرا که احساس گرما می کنیم و بدن ما نیاز دارد که خنک شود. به غیر از گرمای محیط،‌ منابع دیگری هستند که موجب افزایش دما در اتاق می شوند. نگاهی به منابع گرمازا می اندازیم:‌
  1. گرمای نور خورشید:‌خورشید دلیل اصلی تولید گرما در طول تابستان است و هم چنین دلیل اصلی که احساس گرما می کنیم و منبع اصلی تولید گرما داخل اتاق می باشد. نور خورشید از طریق پنجره؛‌دیوارها،‌سقف،‌پارتیشن ها و … وارد اتاق می شود. این گرما دمای اتاق را بالا می برد و ما احساس ناراحتی می کنیم

میزان کلی حرارت ایجاد شده در اتاق به میزان زیاد بستگی به جهت قرار گرفتن اتاق نسبت به خورشید می باشد. صبح ها حداکثر گرمای جذب شده از دیوارها و پنجره های شرقی است. ورود گرما هنگام ظهر،‌ از دیوارها و پنجره های جنوبی و عصرها از دیوارها و پنجره های غربی صورت می گیرد.

دیوارها هم برای زمان طولانی گرما را در خود ذخیره می کنند. گرمای جذب شده توسط دیوارها در طول روز طی شب به درون اتاق آزاد می شود و بدین ترتیب دمای اتاق را در شب بالا می برد.

  1. گرمای ایجاد شده توسط انسان ها:‌بدن انسان همچون موتور ماشین عمل می کند. موتور ماشین سوخت مصرف کرده و تولید انرژی می کند و بدن انسان غذا مصرف کرده و کار تولید می کند. به علت سوختن منبع انرژی حرارت زیادی در موتور ایجاد می شود که از اگزوز خارج می شود. درون بدن انسان،‌ کالری غذاها می سوزند. بخشی از این کالری صرف کار می شود وباقی مانده آن درون بدن ایجاد گرما می کند که در محیط اطراف پخش می شود. بدین ترتیب بدن انسان حرارت بسیاری در اتاق ایجاد می کند که منجر به افزایش دمای اتاق و ایجاد شرایط نامطبوع می شود. هر چه تعداد افراد حاضر در اتاق بیشتر باشد،‌کل گرمای ایجاد شده افزایش می یابد.
  2. لوازم برقی و الکترونیکی:‌در هر اتاقی تعدادی وسیله برقی و الکترونیکی هست. لامپ،‌دستگاه قهوه ساز،‌تلویزیون، …. . همه این وسایل نقش مهمی در ایجاد گرما در اتاق دارند و بعضی هم رطوبت اتاق را بیشتر می کنند.

به علت وجود منابع متعدد انرژی دما و رطوبت اتاق ممکن است بالا رود. به علاوه ممکن است جریان هوا داخل اتاق کمتر شود. همه این فاکتورها سبب ایجاد شرایط ناراحت کننده در اتاق می شوند.

بر اساس تحقیقات انجام شده توسط مهندسین تاسیسات،‌بدن انسان در دمای ۲۵ درجه سانتیگراد و رطوبت ۵۰ درصد و جریان کافی هوا  احساس راحتی می کند.

دستگاه تهویه مطبوع گرمای ایجاد شده در اتاق را برطرف کرده و دمای ۲۰ درجه سانتیگراد را حفظ می کند. هم چنین رطوبت اضافی را مرتفع کرده و رطوبت نسبی ۵۰٪‌را حفظ می کند. دستگاه تهویه مطبوع با فن جریان کافی هوا ایجاد می کند و فیلتر تعبیه شده گرد و خاک و آشغال را از هوا پاک می کند.

به طور خلاصه دستگاه تهویه مطبوع شرایطی را ایجاد می کند که فرد در آن احساس راحتی خواهد کرد. در این شرایط بهره وری انسان ها به حداکثر می رسد و با توان بیشتری کار می کنند.

مزایا دستگاه تهویه مطبوع

در زیر برخی از مزایا کار در محیط با تهویه مطبوع را ذکر می کنیم:‌

  1. بهره وری بالا می رود:‌یافته ها نشان می دهند در شرایط بهینه راندمان کار افراد بالا می رود. اگر دمای اتاق بالا باشد،‌تمام گرمای بدن انسان آزاد نمی شود و فرد از داخل احساس ناراحتی می کند که منجر به کلافگی و عدم تمرکز می شود. افراد در هوای گرم زودتر احساس خستگی می کنند. در شرایط راحتی که دستگاه تهویه مطبوع ایجاد می کند،‌فرد از داخل احساس راحتی می کند و می تواند بیشتر کار کند. هوای تمیز دلیل دیگری برای بالا رفتن راندمان کار افراد می باشد.
  2. وضعیت سلامتی بهتر:‌دستگاه تهویه مطبوع به جریان هوای تصفیه شده درون اتاق کمک می کند. این هوا عاری از گرد و خاک و آلودگی،‌دود، میکروارگانیسم ها،‌باکتری و … است. به همین علت محیط سالم درون اتاق ایجاد می شود و سلامت افراد بهبود می یابد.
  3. صدای کمتر:‌در محیطی که دستگاه تهویه مطبوع کار می کند پنجره ها بسته هستند و به همین علت صدای محیط بیرون کمتر وارد اتاق می شود. به همین علت اتاق ساکت است که دلیلی برای خواب راحت افراد در شب ها،‌آرامش درون بیمارستان ها و سالن های سینما می شود. با استفاده از عایق صدا در اتاق ها می توان صدای درون اتاق های با تهویه مطبوع را به حداقل رساند.
  4. هوای تازه:‌ با باز کردن پنجره به راحتی می توان جریان هوای تازه را در اتاق داشت. این هوای تازه هم چنین توسط دستگاه دمنده دستگاه تهویه مطبوع ایجاد می شود.

به دلیل مزایای ذکر شده تهویه مطبوع این روزها بسیار باب شده است. سال ها قبل دستگاه تهویه مطبوع به عنوان یک وسیله لوکس شناخته می شد ولی این روزها تبدیل به وسیله ضروری شده که در شرایط بسیار گرم روزهای تابستان زندگی بدون آن تقریبا غیرممکن است.

معایب استفاده از دستگاه تهویه مطبوع:

خشکی پوست

ماندن طولانی مدت در اتاقی که دستگاه تهویه مطبوع در آن کار می کند منجر به از دست رفتن رطوبت پوست شده که آن را خشک و حساس می کند. هم چنین ممکن است  باعث ایجاد حساسیت و خشکی غشا مخاطی شود.

تشدید مشکلات تنفسی

تغییر ناگهانی در دما هوا علائم بسیاری از بیماری ها تنفسی را تشدید می کند. خوشبختانه،‌ می توانید ریسک این مشکلات را با تغییر تدریجی دما کاهش دهید.

عفونت های راه تنفسی و آلرژی ها

در صورتی که دستگاه تهویه مطبوع به طور مرتب نظافت نشود،‌تجمع گرد و خاک ،‌باکتری و گرده در فیلتر آن صورت می گیرد که خود موجب افزایش احتمال بروز حمله هاس آسمی و عفونت های مسیر تنفسی خواهد شد.

اگر برای مدت طولانی جلوی باد دستگاه تهویه مطبوع باشید ممکن است دچار آبریزش بینی،‌گلو درد و علائم مشابه شوید. برخی دستگاه های تهویه مطبوع توانایی مرطوب کردن هوا را ندارند که باعث می شوند هوا بسیار خشک شود. خشکی هوا خود عامل  بروز حساسیت هایی در غشا داخلی بینی و دهان خواهد شد.

بهترین راه کاهش ریسک های ناشی از استفاده دستگاه های تهویه مطبوع نظافت مرتب  آن ها به صورت دوره ای می باشد. یک دستگاه تهویه مطبوع تمیز که به صورت مرتب سرویس می شود مسلما مزیت های بهداشتی بیشتری نسبت به مضرات آن خواهد داشت.